السيد الخوئي (مترجم: نجمى / هريسى)

427

البيان في تفسير القرآن (بيان در علوم و مسايل كلى قرآن) (وزارت ارشاد) (فارسى)

دانشمندان اسلامى با چنين پيمان‌هايى ارث ثابت نمىگردد . در همه اين صورت‌ها مىتوانيم آيه ارث را ناسخ اين آيه بدانيم ، زيرا آيه مورد بحث براى اين گونه پيمان‌ها ، ارث ثابت مىكند ، در صورتى كه هيچ‌يك از اين‌ها طبق آيه ارث ، عامل و سبب ارث نمىباشد ، اين است كه به ناچار بايد گفت كه حكم آيه با آيه ارث نسخ شده است . ولى سخن در اين است كه ثابت نمودن اين شرايط و معانى و فراهم نمودن اين همه مقدمات نسخ در اين آيه شريفه بسيار سخت و دشوار است و يك گفتار بىاساس و عارى از دليل اطمينان‌بخش است زيرا : اما شرط اول : كه قسمت آخر آيه مستقل باشد ، صحيح نيست ، زيرا به طورى كه قبلا توضيح داديم ، قسمت آخر آيه ، مربوط و معطوف به قسمت اول آن است . اما شرط دوم : كه منظور از عقد يمين تنها « ضمان جريره » باشد و آن هم سبب ارث نگردد ، اين شرط هم فراهم نيست ، زيرا : اولا : منظور از پيمان تنها ضمان جريره نيست بلكه تمام اقسام چهارگانهء پيمان‌ها كه به آن‌ها اشاره نموديم ، در اين كلمه گنجانده شده است . ( 1 ) - و ثانيا : بر فرض هم كه منظور از آن عقد ، تنها « ضمان جريره » باشد ، حكم ضمان جريره نسخ نگرديده است و اكنون هم به قوت خود باقى و ثابت مىباشد و به عقيدهء ما يكى از عوامل و اسباب ارث به شمار مىرود .